Van protocol naar praktijk
Een veilige en prettige leefomgeving is de kern van goede zorg. In verpleeghuizen wordt dagelijks met grote zorgvuldigheid gewerkt volgens hygiënerichtlijnen die bewoners beschermen en medewerkers veilig laten werken. Zorgprofessionals weten als geen ander hoe belangrijk infectiepreventie is in een omgeving waar kwetsbare mensen dicht bij elkaar wonen.
Tegelijkertijd kan het in de dagelijkse praktijk een uitdaging zijn om alle protocollen efficiënt toe te passen. De werkdruk is hoog, situaties veranderen continu en handelingen moeten snel en praktisch uitvoerbaar blijven. Dit artikel geeft daarom een overzicht van de belangrijkste richtlijnen en laat zien hoe hygiëneprocessen in de praktijk zo ingericht kunnen worden dat ze het werk ondersteunen in plaats van verzwaren.
Waarom zijn hygiënerichtlijnen in verpleeghuizen cruciaal?
Het belang van goede hygiëne is in de zorg vanzelfsprekend. Toch blijft het een van de belangrijkste pijlers van goede zorg. In een verpleeghuis wonen mensen met een verminderde weerstand dicht bij elkaar, waardoor bacteriën en virussen zich sneller kunnen verspreiden. Consequente infectiepreventie helpt om uitbraken te voorkomen en draagt direct bij aan de gezondheid en levenskwaliteit van bewoners.
Een doordacht hygiënebeleid zorgt daarnaast niet alleen voor veiligheid, maar ook voor een prettige leefomgeving. Een frisse afdeling, duidelijke werkprocessen en goede voorzieningen maken het werk voor medewerkers makkelijker en zorgen ervoor dat bewoners comfortabel kunnen leven en familieleden zich welkom voelen.
Een slimme aanpak voor hygiëne en infectiepreventie
Het Less2Care hygiëne-inzamelconcept is specifiek ontwikkeld voor en door verpleeg- en zorginstellingen. Het is een bewezen concepten die de hygiëne verder borgt en de leef- en werkomstandigheden direct verbetert.
Wat is het? Het Less2Care hygiëne-inzamelconcept bestaat uit de Iso-Pads, opvangzakken voor bedpannen en urinalen, Iso-Bag vacumeerzak, Iso-Safe inzamelkar en de Iso-Air vacumeermachine. Dit concept vervangt werkwijzen met pospoelers, pulpvermalers en incontinentiemateriaal.
Hoe werkt het? Het Less2Care hygiëne-inzamelconcept verwerkt gebruikte bedpannen, urinalen en incontinentiemateriaal in drie stappen. Iso-Pads zijn opvangzakken en vangen de vloeistoffen op in bedpannen en urinalen. Vervolgens wordt het gebruikte materiaal (ook gebruikt incontinentiemateriaal) ingezameld in de Iso-Bag en de Iso-Safe inzamelkar. Wanneer de Iso-Bag vol is, wordt deze in de Iso-Air vacuümmachine vacuüm afgesloten.
Dit heeft meerdere voordelen:
- een hygiënischer en veiliger werkproces
- minder tot geen geuroverlast op de afdeling
- minder risico op kruisbesmetting
- betere ondersteuning van infectiepreventieprotocollen
- Efficiënte werkwijze; minder looplijnen en fysieke belasting
Het resultaat is een frissere, veiligere en prettigere zorgomgeving voor zowel bewoners als medewerkers.
De belangrijkste richtlijnen voor hygiëne in het verpleeghuis: een overzicht
De richtlijnen voor hygiëne in de zorg zijn breed en omvatten verschillende domeinen. Van de persoonlijke verzorging van medewerkers tot de inrichting van de ruimtes. We zetten de belangrijkste pijlers voor je op een rij, zodat je een duidelijk beeld krijgt van waar de focus ligt. Daarbij laten we ook zien hoe het Less2Care hygiëne-inzamelconcept kan bijdragen aan het praktisch en hygiënisch organiseren van bepaalde zorgprocessen op de afdeling.
1. Persoonlijke hygiëne: de basis voor infectiepreventie
De handen van zorgmedewerkers zijn het belangrijkste instrument, maar ook de grootste bron van kruisbesmetting. Daarom staat handhygiëne centraal in alle protocollen. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) heeft hiervoor een model ontwikkeld dat wereldwijd wordt gebruikt.
De 5 momenten voor handhygiëne zijn:
- Voor contact met een bewoner
- Voor een schone of aseptische handeling (zoals wondverzorging)
- Na contact met lichaamsvloeistoffen
- Na contact met een bewoner
- Na contact met de directe omgeving van de bewoner (zoals het bed of nachtkastje)
Je past handhygiëne toe door je handen te wassen met water en zeep bij zichtbaar vuil, of door handalcohol te gebruiken als je handen niet zichtbaar vuil zijn. Naast handhygiëne vallen ook het dragen van schone werkkleding, korte en schone nagels zonder nagellak en het correct gebruiken van persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM) zoals handschoenen en schorten onder persoonlijke hygiëne.
Om handhygiëne in de praktijk werkbaar te maken, is het belangrijk dat desinfectie altijd binnen handbereik is. Zo kan de Iso-Safe inzamelkar binnen het Less2Care hygiëne-inzamelconcept worden voorzien van een geïntegreerde handdesinfectiepomp. Hierdoor kunnen zorgmedewerkers direct hun handen desinfecteren op het moment dat zij met mogelijk besmet materiaal werken. Door handhygiëne letterlijk op de werkplek beschikbaar te maken, wordt het naleven van de vijf handhygiënemomenten eenvoudiger en praktischer tijdens de dagelijkse zorg.
2. Hygiëne in de leefomgeving: meer dan alleen schoonmaken
Een schone omgeving voelt niet alleen prettiger, maar is ook essentieel om de verspreiding van micro-organismen te beperken. Hierbij maken we onderscheid tussen drie niveaus:
1. Reinigen: het verwijderen van zichtbaar en onzichtbaar vuil met water en een schoonmaakmiddel. Dit is vaak de eerste en belangrijkste stap.
2. Desinfecteren: het verminderen van het aantal micro-organismen tot een aanvaardbaar niveau met een desinfectiemiddel. Dit doe je alleen als het nodig is, bijvoorbeeld na morsen van lichaamsvloeistoffen
Bij het gebruik van pospoelers of pulpvermalers met bedpannen of urinalen kunnen lichaamsvloeistoffen worden gemorst, wat het risico op verspreiding van micro-organismen vergroot. Daarom bevat het Less2Care concept Iso-Pads: opvangzakken met absorptiepads die vloeistoffen direct opnemen en omzetten in een gel, waardoor morsen en spatten sterk worden verminderd.
3. Steriliseren: het doden van alle micro-organismen. Dit proces is voornamelijk van toepassing op medische instrumenten en vindt meestal niet op de afdeling zelf plaats.
Focus in de dagelijkse praktijk op het regelmatig reinigen van oppervlakken die veel worden aangeraakt, zoals deurklinken, lichtschakelaars, tafelbladen en sanitair. Een goed schoonmaakschema helpt om structuur aan te brengen en niets te vergeten.
Omgaan met wasgoed en afval
Een belangrijk onderdeel van de hygiënerichtlijnen in verpleeghuizen is de juiste omgang met wasgoed en zorgafval. Vervuild wasgoed en gebruikt incontinentiemateriaal, bedpannen of urinalen kunnen een bron zijn van micro-organismen en onaangename geuren. Daarom is het essentieel om deze stromen goed te scheiden en op een veilige en hygiënische manier in te zamelen. Hiervoor heeft het hygiëne-inzamelconcept van Less2Care meerdere oplossingen;
1. Iso-Safe, de configureerbare inzamelkar
Om dit proces op de afdeling efficiënt te organiseren, kan de Iso-Safe inzamelkar binnen het Less2Care hygiëne-inzamelconcept volledig worden geconfigureerd op basis van de werkwijze van jouw afdeling. Hierdoor kunnen verschillende inzamelstromen, zoals wasgoed en zorgafval, overzichtelijk en gescheiden worden verzameld. Doordat meerdere handelingen rondom inzameling op één centrale plek plaatsvinden, wordt het werkproces efficiënter en de fysieke belasting voor zorgmedewerkers verminderd.
2. Iso-Bag, 100% lucht-, vocht-, en geurdichte zakken
In de praktijk wordt mogelijk besmet afval en gebruikt incontinentiemateriaal vaak ingezameld in standaard afvalzakken. Deze zakken zijn echter poreus. Dit kan bijdragen aan geuroverlast en vergroot het risico op verspreiding van micro-organismen.
Binnen het Less2Care hygiëne-inzamelconcept wordt daarom gebruikgemaakt van de Iso-Bag vacumeerzak. Deze zak is 100% lucht-, vocht- en geurdicht en dus niet poreus zoals normale afvalzakken. De Iso-Bag in combinatie met de Iso-Safe inzamelkar kan je gebruikt incontinentiemateriaal en ander mogelijk besmet zorgmateriaal veilig, hygiënisch en geurloos worden ingezameld.
Vervolgens zorgt de Iso-Air ervoor dat de Iso-Bags worden gevacumeerd en luchtdicht afgesloten. Door deze vacuümtechniek wordt het volume verminderd en blijft het materiaal volledig afgesloten. Dit draagt bij aan een hygiënischer werkproces en verminderd de kans op kruisbesmetting op de afdeling te verkleinen, wat de infectiepreventie in het verpleeghuis direct ondersteunt.
De gesloten inzameling van urine, feces en ander mogelijk besmet zorgmateriaal zorgt daardoor voor een veiliger werkproces voor zorgmedewerkers en vermindert de kans op kruisbesmetting op de afdeling. Dit draagt direct bij aan een betere infectiepreventie binnen het verpleeghuis.
Van WIP naar SRI: wat betekenen deze afkortingen voor jou?
Misschien heb je gehoord van de WIP-richtlijnen. De Werkgroep Infectiepreventie (WIP) stelde jarenlang de landelijke richtlijnen op. Sinds enige tijd heeft het Samenwerkingsverband Richtlijnen Infectiepreventie (SRI) deze taak overgenomen. De oude WIP-richtlijnen worden stapsgewijs herzien en vervangen door nieuwe SRI-richtlijnen.
Voor jou in de praktijk betekent dit vooral dat de richtlijnen worden geactualiseerd op basis van de nieuwste wetenschappelijke inzichten. De basisprincipes van hygiëne, zoals handhygiëne, schoonmaak en veilige omgang met mogelijk besmet materiaal, blijven onveranderd de kern van infectiepreventie.
De aanbevolen methode en meest hygiënische werkwijze volgens de SRI-richtlijnen voor de opvang en afvoer van urine en feces (zoals uit incontinentiemateriaal, bedpannen en urinalen) is het gebruik van een vacuümmachine, zoals de Iso-Air binnen het Less2Care hygiëne-inzamelconcept. Door het materiaal direct luchtdicht en gesloten in te zamelen, wordt het risico op morsen, geuroverlast en verspreiding van micro-organismen aanzienlijk verminderd.
De uitdagingen in de praktijk: hoe maak je hygiëne werkbaar?
Protocollen en richtlijnen zijn essentieel, maar de uitvoering staat of valt met de werkbaarheid op de afdeling. Zorgmedewerkers ervaren vaak een hoge werkdruk, waardoor extra handelingen als een last kunnen voelen. Bovendien zijn sommige taken, zoals het omgaan met urine en feces, fysiek zwaar en onaangenaam.
Het continu openen van afvalemmers, looplijnen van de kamer naar de spoelruimte (pospoeler of pulpvermaler), geuroverlast en het risico op besmetting maken het werk er niet prettiger op. Juist daarom kiezen steeds meer zorginstellingen voor een gesloten inzamelsysteem, waarbij gebruikt zorgmateriaal direct hygiënisch wordt verpakt en afgesloten. Hierdoor hoeven medewerkers minder handelingen uit te voeren, verbeterd de hygiëne en heb je een fijne geurbeleving op de hele afdeling.
Gemeinsam eine positive Veränderung bewirken
Het implementeren van de richtlijnen voor hygiëne in verpleeghuizen gaat verder dan het afvinken van een checklist. Het gaat om het creëren van een werkwijze waarin veiligheid en welzijn centraal staan. Een omgeving waar medewerkers met trots werken, bewoners met comfort leven en familieleden graag op bezoek komen.
Door te kiezen voor slimme en gebruiksvriendelijke oplossingen die infectiepreventie ondersteunen, maak je hygiëne een logisch en werkbaar onderdeel van de dagelijkse zorg. Zo ontstaat een positieve verandering die voelbaar is voor iedereen op de afdeling.
Wil je zelf ervaren hoe een slimme inzameling van gebruikt incontinentiemateriaal, bedpannen en urinalen de hygiëne en sfeer op jouw afdeling kan verbeteren? Vraag dan een vrijblijvende proefplaatsing aan en ontdek het verschil. Laten we samen werken aan een nog betere en veiligere zorgomgeving.